
کار روانپزشک چیست؟ تفاوت روانپزشک با روانشناس و مشاور کدامست؟
روانپزشک کیست؟ کار روانپزشک چیست؟
روانپزشک ( Psychiatrist ) ، پزشکی است که متخصص تشخیص و درمان بیماری های روانی یا روان درمانی می باشد. کار روانپزشک، تشخیص، ارزیابی، درمان و پیشگیری از اختلالات رفتاری، عاطفی و ذهنی است.
همه روانپزشکان برای سنجش و درمان بیماری های روانی آموزش می بینند. روانپزشکان و متخصصان بهداشت روانی تنها کسانی هستند که مرجعیت تجویز دارو برای درمان بیماری های روانی را دارند. برخی از روانپزشکان متخصص در کمک به گروه سنی ویژه ای می باشند، مانند روانپزشک کودکان، که درمان گروه سنی کودکان یا نوجوانان را بر عهده دارند.
تفاوت روانشناس ، مشاور و روانپزشک
برخی از مردم گاهى روانپزشک را با روانکاو و روان شناس و یا مشاور اشتباه می گیرند. از نظر تحصیلی و فرایند آموزشی، روانپزشک پیش از روانپزشک شدن باید از دانشکده پزشکى فارغالتحصیل شده و مدرک دکتری عمومی اخذ نموده و سپس آموزش بیماری های روانی را دیده و متخصص روانپزشکی شود اما روانشناس و مشاور در رشته روانشناسی، ابتدا نسبت به دریافت مدرک کارشناسی و سپس در مراحل بعدی کارشناسی ارشد و یا دکتری اقدام می کنند.
آمار و ارقام و برخی مشکلات موجود
آمارها حاکی از آن است که ۱۰ تا ۱۴ میلیون نفر از مردم ایران حداقل یک بار در عمر خود مسائل روانی را به نوعی تجربه کردهاند. علی معین، رئیس کرسی یونسکو میگوید: براساس آمار سازمانWHO از هر ۴ نفر در خانواده حداقل یک نفر دچار اختلالات روانپزشکی هستند و اعضای خانوادهها نیز معمولاً درگیر مشکلات بیماران میشوند.
اما علاوه بر مشکلات فرهنگی که در این زمینه در کشور وجود دارد و بیمار را از مراجعه به روانپزشک باز می دارد یکی دیگر از مشکلاتی که حوزه درمانهای روانپزشکی با آن مواجه است، طولانی شدن مدت درمانهاست که در خیلی موارد باعث میشود بیماران درمان را رها کنند.
کارشناسان اذعان دارند اغلب داروهای روانپزشکی تحت پوشش بیمه هستند ولی درمانهای غیردارویی تحت پوشش بیمه نیستند و گاهی تصور میشود که جلسات غیردارویی که درمان بیمارهای روانی در آن اتفاق میافتد تنها گفتوگوی بین پزشک و بیمار است. در حالی که در این جلسات درمان صورت میگیرد.
متاسفانه این جلسات غیردارویی که برای درمان بیماران صورت میگیرد هزینههای بالایی دارد که تحت پوشش بیمهها نیستند.
وظایف و مسئولیت های روانپزشک
-
ارزیابی وضعیت ذهنی و فیزیکی بیماران برای تعیین ماهیت و حد اختلالات رفتاری، عاطفی و ذهنی
-
ارزیابی تاریخچه و سوابق پزشکی و روانپزشکی بیماران به منظور تشخیص بهتر بیماری و امکان تجویز بهترین درمان
-
انجام تست های مختلف برای تشخیص بیماری و یافتن بهترین راه درمان
-
تجویز دارو و برگزاری جلسات درمانی لازم تا بهبودی بیمار
-
همکاری با سایر متخصصان از جمله پزشکان، روانشناسان و… برای درمان همه جانبه بیمار تا رسیدن به بهبودی کامل او
دانش و مهارت های مورد نیاز روانپزشک
-
علاقه زیاد به دیگران و حل مشکلات آنها – زیرا در صورت عدم علاقه مندی روانپزشک به انسان ها نمی تواند شنونده خوبی برای آنها باشد.
-
ثبات عاطفی – زیرا بسیاری از مراجعین روانپزشکان دچار اختلالات روحی و روانی هستند و از مشکلات روحی رنج می برند و نیاز است روانپزشک از ثبات روحی بالایی برخوردار باشد تا بتواند به دور از احساسات تصمیمی منطقی اتخاد نماید.
-
داشتن صبر و حوصله برای گوش کردن به صحبت های بیماران و آرامش دادن به آنها
-
رازداری – زیرا گاهی اوقات بیماران مجبور می شوند برای مداوا خصوصی ترین مسایل زندگی خود را با روانپزشک درمیان گذارند و در صورت عدم اطمینان از رازداری پزشک خود عمل تشخیص و درمان با موفقیت انجام نخواهد شد.
-
مهارت های ارتباطی عالی به منظور تأثیر گذاری بر بیماران
-
مهارت شنیداری و گفتاری خوب
-
قدرت تصمیم گیری به منظور اتخاذ تصمیم مناسب و صحیح به دور از احساسات و مسایل غیر تخصصی
-
توان حل مساله برای حل مسایل و مشکلات بیماران
تحصیلات لازم و نحوه ورود به شغل روانپزشکی
فارغ التحصیلان رشته پزشکی که دوره تخصصی روانپزشکی را گذرانده اند، می توانند وارد این شغل شوند.
در یک انتخاب شغل صحیح و درست، عوامل مختلفی از جمله ویژگی های شخصیتی، ارزش ها، علایق، مهارت ها، شرایط خانوادگی، شرایط جامعه و … برای هر فرد باید در نظر گرفته شوند. یکی از مهم ترین این عوامل ویژگی های شخصیتی می باشد. شناخت درست شخصیت هر فرد فرآیندی پیچیده و محتاج به تخصص و زمان کافی است. البته هر فردی ویژگی های منحصربه فرد خود را دارد، حتی افرادی که به نوعی تیپ شخصیتی مشابه دارند، باز هم در برخی موارد با یکدیگر متفاوت هستند.
به طور کلی همیشه افراد موفقی از تیپ های شخصیتی مختلف در تمام مشاغل هستند و نمی توان دقیقا اعلام کرد که فقط تیپ های شخصیتی خاصی هستند که در این شغل موفق می شوند. اما طی تحقیقاتی که صورت گرفته تیپ های شخصیتی ای که برای این شغل معرفی می شوند، عموما این کار را بیشتر پسندیده و رضایت شغلی بیشتری در آن داشته اند.
شخصیت شناسی روانپزشک بر اساس تست MBTI
ENTJ این تیپ شخصیتی شان اجتماعی و سطح نفوذی را که به دنبالش است، در این شغل می یابد. او از چالش های این شغل لذت برده و دوست دارد دانش خود را در دنیای پیرامونش به کار بگیرد.
INTJ این تیپ شخصیتی در زمینه های فنی تر حوزه سلامت موفق تر است. او می تواند به طور مستقل و با حداقل دخالت دیگران کار کند.
بازار کار و وضعیت استخدام روانپزشک
علی رغم اینکه در ایران آمار دقیقی در این زمینه وجود ندارد اما می توان پیش بینی کرد به دلیل رشد فرهنگ مردم در خصوص روش صحیح مواجه شدن با بیماری های روانی و مراجعه به پزشک متخصص برای تشخیص و درمان آنها در آینده رشد اشتغال در این حوزه از میانگین رشد مشاغل بیشتر باشد.
همچنین به دلیل افزایش اختلالات و بیماری های روانی در سال های اخیر به دلیل رشد زندگی شهرنشینی و افزایش استرس، افسردگی و سایر بیماری های مرتبط با این موضوع و نیز با گسترش بخش های نادرست فرهنگ غربی بین خیلی از ایرانی ها و افزایش مشکلات خانوادگی و میان فردی در سال های اخیر پیش بینی می شود نیاز نسل جدید به روانپزشکان در سالهای پیش رو به شکل فراینده ای رشد خواهد داشت.
استخدام روانپزشک می تواند در مراکز بهداشتی و درمانی، مراکز روانپزشکی، کلینیک های روانشناسی و روانپزشکی دولتی و خصوصی، مدارس و دانشگاه ها و سایر سازمان هایی که به تخصص آنها نیاز دارند، انجام شود.
آنها همچنین می توانند به صورت مستقل کار کرده و مطب شخصی داشته باشند.
وضعیت استخدام روانپزشک در برخی کشورهای جهان
استرالیا – در بازه زمانی ۵ سال گذشته میزان استخدام در این شغل رشد ۳۶.۴ درصدی داشته و رشد محدود در آینده برای آن پیش بینی شده است.
میزان درآمد روانپزشک
میزان درآمد روانپزشک در ایران به طور کامل مشخص نیست. اما آنچه مسلم است تا کنون جایگاه این تخصص در بین مردم مشخص نشده و بسیاری از بیماران روانی که درجه ناراحتی روحی آنها خفیف است از مراجعه به روانپزشکان خودداری می کنند. پیش بینی می شود در آینده با افزایش مراجعین به روانپزشکان، سطح درآمد این گروه از افراد نسبت به این زمان افزایش یابد.
درآمد روانپزشک در برخی از کشورهای جهان
آمریکا – متوسط درآمد سالانه این شغل مطابق با آخرین آمارها در سال ۲۰۱۳، ۱۷۰.۲۰۰ دلار بوده است.
استرالیا – متوسط درآمد سالانه روانپزشکان ۹۶.۰۰۰ دلار (قبل از کسر مالیات) می باشد.